Partnerzy serwisu:

 

Drogi | Krajowe - Polska

Kolej – transport drugiej prędkości

| Elżbieta Pałys źródło: Rynek Kolejowy 17.06.2017

 

 

Kolej – transport drugiej prędkości
fot. Jacek Goździewicz

Więcej z regionu:

Polska

Podziel się ze znajomymi:

facebookLogolinkedInLogolinkedInLogo
emailLogowykopLogogooglePlusLogo

 

W latach 2014-2023 Polska zamierza wydać 16 mld euro na inwestycje kolejowe. W tym samym czasie na zadania drogowe przewidziano 40 mld euro. Choć w ostatnim czasie widać ożywienie w inwestycjach kolejowych, dysproporcja między infrastrukturą drogową i kolejową wciąż jest wyraźna. Widać ją nie tylko w sumach przeznaczanych na inwestycje.
Brak balansu między dwiema podstawowymi gałęziami transportu w ubiegłym roku wytknęła nam Komisja Europejska. W opracowaniu „Raport krajowy – Polska 2016” KE stwierdziła, że brak równowagi widać choćby w obowiązujących krajowych programach transportowych. W Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2014-2023 na budowę dróg w naszym kraju przeznaczone zostało ok. 40 mld euro, podczas gdy w Krajowym Programie Kolejowym obejmującym ten sam okres przewidziane zostały inwestycje za ok. 16 mld euro. Ale sumy przeznaczone na inwestycje to nie jedyny przejaw braku równowagi, na który wskazała instytucja unijna.

Nierówna jest także konstrukcja prawna organów odpowiedzialnych za zarządzanie koleją i drogami. W przypadku dróg jest to Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, będąca agencją państwową mającą bezpośredni dostęp do środków Krajowego Funduszu Drogowego. Torami kolejowymi zarządza natomiast spółka prawa handlowego – PKP PLK. Takie usytuowanie tych podmiotów, zdaniem Komisji Europejskiej, powoduje trudności sektora kolejowego w uzyskiwaniu państwowych gwarancji finansowych oraz brak elastyczności niezbędnej do finansowania projektów kolejowych. W dalszej kolejności przekłada się to na pogłębianie różnic w traktowaniu tych dwóch środków transportu i nie pomaga uczynić kolei bardziej atrakcyjną i konkurencyjną w stosunku do dróg.

Dużo samochodów, mało stacji kolejowych

Obecnie tylko połowa z ok. 19 tys. km użytkowanych linii kolejowych jest w dobrym stanie technicznym, a znaczna część Polaków nie ma dostępu do publicznego transportu szynowego – połączenia kolejowego brakuje np. w 100 miastach liczących powyżej 10 tys. mieszkańców. Do tego wciąż od europejskich standardów odbiega średnia prędkość handlowa pociągów towarowych, która wynosi ok. 27 km/h. Nie powinno więc dziwić, że kolej jest u nas wykorzystywana w znacznie słabszym stopniu niż u naszych sąsiadów – dwukrotnie mniejsze jest wykorzystanie naszych linii kolejowych w porównaniu z Czechami i aż 4,6 razy w stosunku do Niemiec.

Tymczasem infrastruktura drogowa z roku na rok ulega poprawie – tak ilościowej, jak jakościowej, a pod względem dostępności samochodów znajdujemy się powyżej średniej europejskiej. Według danych przytoczonych przez KE w 2013 r. w Polsce na 1 000 mieszkańców przypadały 504 samochody.

Na niższą konkurencyjność transportu drogowego wpływają także opłaty za dostęp do infrastruktury. – Za fatalną infrastrukturę w kolejowych przewozach towarowych płacimy jedną z najwyższych stawek w Europie. Za coraz lepsze drogi płacimy jedną z najniższych stawek w Europie. System ViaToll obejmuje raptem 3300 km z 19 tys. dróg krajowych – zauważa uwagę Adrian Furgalski, prezes Zespołu Doradców Gospodarczych TOR, zwracając uwagę, że opłaty za dostęp do infrastruktury kolejowej, w odróżnieniu od dróg, dotyczą całej sieci. – Nie można zwiększać obciążenia przewoźnikom kolejowym, ale trzeba walczyć o pieniądze dla PKP Polskich Linii Kolejowych – dodaje.

Opóźnienia we wdrażaniu projektów

W najnowszym raporcie krajowym Komisji Europejskiej, opublikowanym w marcu tego roku, ocena dwóch wiodących gałęzi transportu nie zmieniła się. Komisja odnotowała szybki postęp w obszarze infrastruktury, osiągnięty głównie dzięki funduszom europejskim, jednak zaznaczyła, że w przypadku projektów kolejowych, był on znacznie mniejszy.

– Realizacja projektów w sektorze kolejowym nadal napotyka na problemy i jest utrudniona przez opóźnienia we wdrażaniu projektów – wskazano, zwracając uwagę m.in. na brak modernizacji linii w największych aglomeracjach i nadal niską średnią prędkość handlową pociągów towarowych. – W dalszym ciągu istnieją uciążliwe procedury prawne, finansowe i administracyjne połączone z utrudnieniami będącymi w gestii zarządcy infrastruktury kolejowej, co prowadzi do opóźnień w realizacji projektów oraz niewystarczających inwestycji – oceniła KE.

Z perspektywy europejskiej wskazano na systemowe, w porównaniu z transportem drogowym, problemy dotyczące krajowego współfinansowania unijnych projektów kolejowych i ograniczoną, mimo prób restrukturyzacji, skuteczność zarządcy infrastruktury kolejowej. „Wszystko to przyczynia się do bardzo powolnych postępów w wykorzystywaniu środków unijnych na lata 2014-2020 w sektorze kolejowym. Nie zawarto jeszcze kluczowych umów w tym zakresie. W obliczu tych niedociągnięć terminowe wydatkowanie środków przewidzianych na ten cel w budżecie oraz uniknięcie trudności w realizacji inwestycji pod koniec okresu programowania może okazać się trudnym zadaniem” – czytamy w „Raporcie krajowym – Polska 2017”.

Problemem jest także brak programu konserwacji infrastruktury kolejowej. – Programy drogowe i kolejowe zostały przyjęte w końcówce kadencji poprzedniego rządu. Bez mrugnięcia okiem przyjęto program utrzymania i inwestycji drogowych, natomiast wieloletni programu utrzymania infrastruktury kolejowej wciąż nie. Przyjęcie tego programu pozwoliłoby na zmniejszenie stawek dostępu do infrastruktury dla przewoźników, co mogłoby wpłynąć na poprawę konkurencyjności transportu towarowego i pasażerskiego – stwierdza Adrian Furgalski.

Wraz z przeniesieniem części transportu na tory, obniżą się koszty społeczne i środowiskowe związane z transportem drogowym, który obecnie jest nadmiernie obciążony. Skutkuje to m.in. niskim poziomem bezpieczeństwa – Polska plasuje się wśród krajów z najwyższym odsetkiem wypadków śmiertelnych na drogach.

Coś drgnęło

Po latach intensywnego wykorzystywania funduszy europejskich na drogach i bardzo słabego tempa inwestycji na kolei, w ostatnim czasie można obserwować pewne ożywienie w sektorze klejowym. Po aktualizacji Krajowego Programu Kolejowego zakładany cel KPK to 9 tys. km przebudowanych torów (pierwotnie miało to być 8,5 tys. km).

Tylko w roku 2016 r. PLK ogłosiły ponad 300 przetargów na inwestycje w ramach kolejowego programu, a licząc od listopada 2015 do kwietnia 2017 r. jest to 559 przetargów na kwotę 20 mld zł. W tym czasie podpisano 456 umów z wykonawcami.

Jak zapowiada Ministerstwo Infrastruktury i Budownictwa, do końca roku 2017 ma być ogłoszone jeszcze ok. 190 przetargów o wartości 6 mld zł. W tym samym czasie planowane jest podpisanie blisko 300 umów, których wartość szacuje się na blisko 26 mld zł.

Podziel się z innymi:

facebookLogolinkedInLogolinkedInLogoemailLogowykopLogogooglePlusLogo
Zobacz też

 



ŚLEDŹ NAS NA:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.
Śledź nasze wiadomości:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.

współpraca
Rynek Kolejowy Onet biznes Invest Map Interia TSL biznes
© ZDG TOR Sp. z o.o. | Powered by PresstoCMS