Partnerzy serwisu:

 

Drogi | Krajowe - Polska

Co wiemy o obiektach mostowych w Polsce. Czy są powody do obaw?

| Elżbieta Pałys źródło: RynekInfrastruktury.pl 17.08.2018

PARTNER DZIAŁU


 

Co wiemy o obiektach mostowych w Polsce. Czy są powody do obaw?
fot. Pixabay

Więcej z regionu:

Polska

Podziel się ze znajomymi:

facebookLogolinkedInLogolinkedInLogo
emailLogowykopLogogooglePlusLogo

 

Im niższa kategoria drogi, tym gorszy stan techniczny jej obiektów inżynieryjnych – tak dwa lata temu stwierdziła Najwyższa Izba Kontroli. Niedawne tragiczne zdarzenie w Genui skłania do tego, by przyjrzeć się, jaki jest stan techniczny mostów przy drogach w Polsce.
Na wszystkich drogach w kraju mamy blisko 36 tys. obiektów mostowych i tuneli. Gdyby je połączyć w jeden obiekt, miałby on ponad tysiąc kilometrów.

Tylko na sieci zarządzanej przez GDDKiA tych obiektów jest przeszło 7 tys. Spośród nich ponad 250 to te, których długość wynosi więcej niż 200 m.

Sieć GDDKiA

Statystyczny most na drodze krajowej (wg stanu na rok 2016) ma 56 m długości i 13 m szerokości.

Sieć drogowa w Polsce istotnie poprawiła się w ostatnich latach, a wraz z drogami powstały nowe obiekty mostowe. Obecnie blisko 44 proc. wszystkich obiektów to mosty, które nie mają jeszcze 10 lat. Wiek kolejnych 20 proc. nie przekracza 20. Są jednak w eksploatacji także takie, które służą dłużej niż 60 lat. Ich udział w sieci drogowej będącej w administracji GDDKiA wynosi 8,5 proc.

Najstarszym spośród mostów, którymi zarządza GDDKiA jest obiekt na drodze krajowej nr 30 w miejscowości Lubań. Obiekt o długości niespełna 8 m ma sklepienie łukowe wykonane w 1861 roku!

Według stanu na rok 2016 najwięcej obiektów – 44 proc. – było wykonanych z betonu zbrojonego i betonu sprężonego (41 proc). Kilkanaście (14) procent stanowiły obiekty ze stali, pozostałe z innych materiałów, jak np. kamień, czy cegła.

Jak kontrolują


Jak podkreśla Jan Krynicki, rzecznik GDDKiA, kontrole mostów prowadzone są na podstawie art. 64 Prawa budowlanego. – Zgodnie z prawem budowalnym realizujemy corocznie kontrole wszystkich obiektów inżynierskich, a gruntowne co pięć lat – mówi Jan Krynicki, rzecznik prasowy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.

Oprócz tych ogólnych przepisów, w odniesieniu do kontroli obiektów inżynierskich obowiązują zarządzenia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Dotyczą one m.in. instrukcji przeprowadzania przeglądów wykonywanych na obiektach inżynierskich, jak i zasad oceniania, w tym skali ocen punktowych odnoszących się do stanu technicznego i przydatności do użytkowania.

W sumie na system kontroli mostów w GDDKiA składają się:
– przeglądy bieżące – kontrola wizualna dokonywana w trakcie objazdów sieci drogowej,
– przeglądy podstawowe – okresowe kontrole, o których mowa w ustawie Prawo budowlane, dokonywane co najmniej raz w roku, w celu ustalenia stanu technicznego obiektu,
– przeglądy rozszerzone – okresowe kontrole, o których mowa w ustawie Prawo budowlane, dokonywane co najmniej raz na 5 lat, w celu ustalenia stanu technicznego obiektu, jego przydatności do użytkowania i estetyki,
– przeglądy szczegółowe – szczegółowe kontrole z podstawowymi pomiarami i badaniami, dokonywane co najmniej raz na 5 lat, dotyczące szczególnych obiektów inżynierskich, np. obiektów mostowych o rozpiętości przęsła powyżej 40 m lub tuneli o długości powyżej 50 m,
– ekspertyzy – kontrole o największej szczegółowości, dokonywane w przypadku stwierdzenia istotnych uszkodzeń obiektu lub jego elementów.

Jak oceniają

GDDKiA ocenia poszczególne elementy każdego obiektu mostowego w sześciostopniowej skali: od 0 do 5, oznaczających odpowiednio stan: 5 – odpowiedni, 4 – zadowalający, 3 – niepokojący, 2 – niedostateczny, 1 – przedawaryjny, 0 – awaryjny. Kontrole z lata 2011–2016 dają polskim mostom średnią ocenę 3,549 (ocena obejmuje w sumie 23 elementy, w tym m.in. nawierzchnia jezdni, balustrady, konstrukcja dźwigarów, łożyska, filary, cięgna). Średnią ocenę niższą od 3 uzyskały przeguby (2,228). W ostatnim roku, za który dane udostępnia GDDKiA, pogorszyła się w stosunku do poprzedniej kontroli ocena w zakresie sześciu parametrów, tj.: dojazdów w obrębie skrzydeł, nawierzchni jezdni, urządzeń dylatacyjnych, filarów i ich fundamentów, cięgien i wózków rewizyjnych i wspomnianych już przegubów. W każdym przypadku, poza przegubami, ocena utrzymuje się powyżej 3 pkt., a cięgna, ,mimo pogorszenia, maja ocenę na poziomie 4,2 pkt.

Do oceny izolacji obiektów stosowana jest skala trzystopniowa: 5 – odpowiedni, 3 – niedostateczny, 0 – awaryjny.

Z kolei parametry, które decydują o przydatności do użytkowania w systemie kontroli GDDKiA w przypadku mostów to: bezpieczeństwo ruchu publicznego, aktualną nośność obiektu, dopuszczalną prędkość ruchu pojazdów, szerokość skrajni na obiekcie, wysokość skrajni na obiekcie oraz skrajnię/światło pod obiektem. Tu obowiązuje skala: 5 – odpowiednia, 2 – ograniczona, 0 – niedostateczna.

Za rok 2016 najniższa ocenę – 2,66 uzyskało bezpieczeństwo ruchu. Pozostałym parametrom przyznano ocenę zbliżoną do maksymalnej.

Im niżej, tym gorzej

Znacznie mniej wiemy o stanie obiektów inżynierskich na sieci dróg zarządzanych przez samorządy, a to, co wiemy, nie napawa optymizmem. W 2016 roku raport z kontroli zarządzania obiektami mostowymi i przepustami przedstawiła Najwyższa Izba Kontroli. – Administracja drogowa w fatalny sposób zarządza obiektami mostowymi i podsumowała: im niższa kategoria drogi, tym gorszy stan techniczny jej obiektów inżynieryjnych.

Kontrolerzy stwierdzili, że obiekty mostowe administrowane przez kontrolowane jednostki były w złym stanie technicznym, ponieważ nie przeprowadzano na nich prac remontowych ani nie zabezpieczano środków finansowych na ten cel.
W najgorszym stanie, w których zagrożona jest trwałość eksploatacyjna mostów (poniżej 3 pkt w skali 0-5) były obiekty w ciągi dróg gminnych (w siedmiu kontrolowanych gminach dotyczyło to wszystkich obiektów).
Na drogach powiatowych obiekty znajdujące się w stanie niepokojącym lub poniżej tego stanu wynosił od 35 do 90 proc., a na drogach wojewódzkich od 3 do 73 proc.
W stosunkowo najlepszym stanie technicznym znajdowały się konstrukcje na drogach krajowych – 6 proc. budowli w najgorszym stanie – stwierdza NIK.
NIK stwierdziła, że w co trzecim kontrolowanym obiekcie nie były usuwane nawet uszkodzenia zagrażające bezpieczeństwu ruchu lub grożące katastrofą budowlaną.

Pieniądze potrzebne

Na taki stan rzeczy niewątpliwie swój wpływ ma m.in. deficyt środków – także stan dróg lokalnych, choć stopniowo poprawia się, to jednak znacznie odbiega od dróg krajowych. Remont obiektów mostowych, które są newralgicznymi punktami na sieci, jest zwykle kosztowny. Przy niedużych budżetach samorządowe administracje drogowe nie są w stanie wygospodarować kwoty potrzebnej by poprawić obiekt (zamiast tego wprowadzane są ograniczenia tonażowe), a czasem mając do dyspozycji ograniczony budżet, wybierając między remontem „tylko” jednego obiektu mostowego lub kilku kilometrów drogi, samorządy decydują się na to drugie.

Motywacją do podejmowanie zadań dotyczących mostów od 2008 roku były środki rezerwy subwencji ogólnej, które od 2008 roku dzielono z uwzględnieniem priorytetu mostowego. To jednak ok. 300 mln zł w skali kraju, do których drugie tyle dokładały samorządy. Od tego roku zaczyna funkcjonować program Mosty dla regionów. Jeśli jednocześnie zostanie zlikwidowana dotychczasowa rezerwa, budżet roczny „dotacji” nie zwiększy się.

Na pewno zwiększy się jednak poziom dofinansowania – państwo dołoży 80 proc. inwestycji, co umożliwi realizację tych zadań, na które dotychczas brakowało wkładu własnego. To optymistyczne spojrzenie. Pesymistyczne może być takie, że do tej pory do 300 mln zł samorządy dokładały kolejne 300 mln, w sumie realizowano więc zadania mostowe warte ok. 600 mln zł. Teraz do wspomnianych ok. 300 mln zł rocznie – władze lokalne muszą dołożyć 20 proc., co daje w sumie ok. 375 mln zł rocznie.

Wczoraj, 16 sierpnia ruszył nabór wniosków do nowego programu. Samorządy wciąż mają także do dyspozycji Program rozwoju gminnej i powiatowej infrastruktury drogowej (w tym roku 800 mln zł) i dodatkowo na ten rok 300 mln zł ze środków dzielonych przez wojewodów z budżetu na rozwój lokalny.

Na jesień tego roku zapowiedziano duży program dla dróg lokalnych z budżetem nawet 5 mld zł. Szczegóły tego rozwiązania mamy poznać jesienią.







Podziel się z innymi:


facebookLogolinkedInLogolinkedInLogoemailLogowykopLogogooglePlusLogo
Zobacz też

 

ŚLEDŹ NAS NA:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.
Śledź nasze wiadomości:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.

współpraca

 Rynek Kolejowy Rynek Lotniczy Transport Publiczny IAB Polska ZDG TOR
© ZDG TOR Sp. z o.o. | Powered by PresstoCMS