Partnerzy serwisu:

 

Drogi | Regulacje - Polska

Prof. Gaca: U podstaw projektowania dróg leży bezpieczeństwo ruchu

| Agnieszka Serbeńska źródło: RynekInfrastruktury.pl 10.02.2017

PARTNER DZIAŁU


 

Prof. Gaca: U podstaw projektowania dróg leży bezpieczeństwo ruchu
fot. GDDKiA

Więcej z regionu:

Polska

Podziel się ze znajomymi:

facebookLogolinkedInLogolinkedInLogo
emailLogowykopLogogooglePlusLogo

 

Ostatnio szczególnym echem odbiły się kraksy i karambole na drogach szybkiego ruchu, niestety ze śmiertelnymi ofiarami. Czy autostrady i drogi ekspresowe są więc bezpieczne? – Z założenia są projektowane jako drogi spełniające kryterium bezpieczeństwa – podkreśla w rozmowie z portalem RynekInfrastruktury.pl prof. Stanisław Gaca z Katedry Budowy Dróg i Inżynierii Ruchu Politechniki Krakowskiej.
Na przyczyny zdarzenia drogowego składa się wiele czynników. Wśród nich należy brać pod uwagę decyzje kierującego i ich wpływ na zaistnienie zdarzenia. W tle dramatycznych sytuacji często jako pośredni „sprawca” wypadku bywa również droga i jej rozwiązania.

– Nie chcę jednoznacznie kwalifikować człowieka jako główne, słabe ogniwo w łańcuchu przyczyn wypadku. Należy brać pod uwagę fakt, że kierujący wiele decyzji podejmuje na podstawie odbieranego obrazu i informacji z drogi. Ten przekaz może być niekiedy mylący, na przykład z powodu braków w oznakowaniu, nadmiaru informacji lub niejednoznacznych w odbiorze rozwiązań drogowych. Droga może więc okazać się współwinną zdarzeń drogowych – przyznaje prof. S. Gaca.

Splot zdarzeń z poprawką na ludzkie błędy

– Jednym z założeń zasad projektowania jest bezpieczeństwo ruchu. Zapisy formalne i różne techniczne wymagania wynikają właśnie z tego kryterium – podkreśla prof. S. Gaca.

W praktyce projektowania przyjęto wiele różnych modeli służących wymiarowaniu poszczególnych elementów infrastruktury drogowej. Na przykład w obliczeniach minimalnego promienia łuku uwzględniana jest równowaga sił działających na pojazd, a w tym prędkość decydująca o wartości siły odśrodkowej działającej na pojazd. Odrębne modele szacowania długości drogi zwalniania lub przyspieszania służą do wymiarowania pasów wyłączeń i włączeń. Ważne w projektowaniu jest też określenie odległości niezbędnej do zatrzymania pojazdu przed przeszkodą.

– Z punktu widzenia modeli ruchu autostrady i drogi ekspresowe są rzeczywiście projektowane jako potencjalnie bezpieczne – zaznacza profesor.

Wypadek może być w dużym stopniu skutkiem błędnych, nieświadomych decyzji użytkowników dróg. Ale kierujący pojazdami też prowokacyjnie łamią obowiązujące na drodze reguły, szczególnie przepisy w odniesieniu do ograniczeń prędkości. A jeśli do tego dojdzie szereg innych nieoczekiwanych splotów zdarzeń, choćby wynikających z warunków atmosferycznych, wówczas nie trudno o tragedię. – I tu nie można doszukiwać się błędów projektowania – mówi profesor, zastrzegając, że nie wyklucza sytuacji, gdy jakiś element drogowej infrastruktury z powodu błędu projektanta podnosi ryzyko zdarzenia drogowego.

Miara drogowego bezpieczeństwa

– Bezpieczeństwo dróg można oceniać na podstawie różnego rodzaju wskaźników. I te, co trzeba powiedzieć, dowodzą, że autostrady i drogi ekspresowe w stosunku do innych dróg są dużo bezpieczniejsze – podkreśla prof. S. Gaca. – A czy są bezpieczne w wystarczającym stopniu? To już zupełnie inny problem – zaznacza profesor, dodając, że niestety, nie wszyscy nasi kierowcy nauczyli się jeździć po drogach szybkiego ruchu. Nie mniej wskaźniki wypadkowe przemawiają na korzyść tych dróg.

– W państwach zachodniej Europy liczba wypadków na milion pojazdo-kilometrów, czyli przypadających na pracę przewozową, jest o ok. 3 – 4 razy mniejsza niż na drogach jednojezdniowych – podkreśla prof. Gaca. W Polsce ta miara kształtuje się podobnie.

I co ważne, w ostatnich latach zaobserwowano, że przeniesienie ruchu z dróg jednojezdniowych na autostrady i dwujezdniowe drogi ekspresowe przyniosło poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego na trasach niższych kategorii, czyli na drogach lokalnych i regionalnych. W zamian za to pojawia się nieco więcej wypadków na ciągach o wyższych standardach. – Ale one pojawiają się jako pewne zdarzenia losowe, natomiast patrząc czysto formalnie, tj. wskaźnikowo, drogi szybkiego ruchu są bezpieczniejsze niż pozostałe – podsumowuje profesor.

W przypadku dróg o wyższych standardach poziom bezpieczeństwa ruchu zapewniają rozwiązania eliminujące potencjalne zagrożenia od jakich nie są wolne drogi niższych klas technicznych. Te drogi są bezkolizyjne, a więc bez skrzyżowań, które generują kolizje i wypadki. Na nich nie dochodzi do zderzeń czołowych, bo wyeliminowane jest ryzyko popełniania błędów w decyzjach o wykonaniu manewru wyprzedzania. Zwiększeniu bezpieczeństwa służą pasy rozdziału i zainstalowane w nich bariery.

Autostrady jednak są zachętą do rozwijania wysokich prędkości. – Może to stwarzać zagrożenie, bo nie każdy jest przygotowany do jazdy z bardzo dużą prędkością – podkreśla prof. S. Gaca. Zwraca też uwagę na dość istotny problem powiązany z przekrojem autostrad. Większość powstała w układzie 2 x 2, czyli po dwa pasy ruchu w obu kierunkach. Takie rozwiązanie powoduje, że przy dużym udziale samochodów ciężarowych rośnie znacznie liczba manewrów wyprzedzania, a na „szybszym pasie” pojawiają się pojazdy o dużym zróżnicowaniu prędkości.

Groźna różnica prędkości

Z podsumowań statystyk wypadkowych z ostatnich pięciu lat wynika, że udział nadmiernej prędkości wśród okoliczności składających się na wypadki drogowe, mające miejsce na autostradach, sięga 42%. Z rosnącą prędkością pojazdu powiązane jest zagrożenie z nie zachowania bezpiecznej odległości pomiędzy pojazdami. Udział tej okoliczności pośród tych składających się na wypadki drogowe sięga 20%, co łącznie z nadmierną prędkością daje 62% udziału w okolicznościach składających się na wypadek.

– Istotna jest nie tylko przeciętna prędkość, ale też rozrzut prędkości w strumieniu pojazdów, a więc jej różnica pomiędzy pojazdami – zastrzega profesor, wyjaśniając, że w grupie jadących są ci, którzy mają mniejsze umiejętności prowadzenia samochodu z większą prędkością oraz są też tacy, którzy te prędkości nadmiernie rozwijają. – Ta niejednorodność prędkości w strumieniu pojazdów jest zagrożeniem, szczególnie w sytuacji, kiedy pojawia się na niektórych odcinkach na jednym pasie ruchu – przekonuje profesor.

Media ostrzegają

Na autostradach i drogach ekspresowych na pewno jest mniej wypadków, natomiast rozmiar ich tragedii jest wielokrotnie większy. Stąd medialne relacje z wypadków mogą budzić niepokój o bezpieczeństwo na drogach szybkiego ruchu. Czy jest to problem złych rozwiązań?

– Samego zjawiska seryjnych wypadków nie wolno lekceważyć, ale wbrew mediom statystyka potwierdza, że autostrady i drogi ekspresowe są bezpieczniejsze od pozostałych dróg. I na pewno, pod względem obowiązujących reguł projektowania, są dobrze projektowane – zastrzega prof. S. Gaca. – Pomijam przypadki pojedynczych miejsc, w których projektant zrobił błąd z powodu niewystarczającej wiedzy lub świadomie złamał obowiązujące standardy techniczne. Oczywiście, same standardy projektowania wymagają doskonalenia, ale już obecne są ukierunkowane na budowanie tak bezpiecznych dróg, jak tylko to jest możliwe – podkreśla profesor.

Podziel się z innymi:


facebookLogolinkedInLogolinkedInLogoemailLogowykopLogogooglePlusLogo
Zobacz też

 

ŚLEDŹ NAS NA:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.
Śledź nasze wiadomości:
Zapisz się do newslettera:
Podanie adresu e-mail oraz wciśnięcie ‘OK’ jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na:
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa na podany adres e-mail newsletterów zawierających informacje branżowe, marketingowe oraz handlowe.
  • przesyłanie przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa (dalej: TOR), na podany adres e-mail informacji handlowych pochodzących od innych niż TOR podmiotów.
Podanie adresu email oraz wyrażenie zgody jest całkowicie dobrowolne. Podającemu przysługuje prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez Zespół Doradców Gospodarczych TOR sp. z o. o. z siedzibą w Warszawie, adres: Pl. Bankowy 2, 00-095 Warszawa oraz ich poprawiania.

współpraca

 Rynek Kolejowy Rynek Lotniczy Transport Publiczny IAB Polska ZDG TOR
© ZDG TOR Sp. z o.o. | Powered by PresstoCMS