Warszawska średnica do zabudowy. Będą wieżowce i mieszkania?

Kolejarze wracają do pomysłu zabudowy nad linią średnicową. PKP SA poprzez swoją spółkę zależną czyli Xcity Investment zleciło opracowanie koncepcji takiej zabudowy. Prace prowadzone są w porozumieniu z PKP PLK, której najnowsze plany na przebudowę Warszawskiego Węzła Kolejowego zakładają możliwość zabudowy nad linią średnicową.

PKP SA zleca opracowanie

– PKP S.A. poprzez spółkę Xcity zleciła opracowanie koncepcji zabudowy, która będzie mogła zostać uwzględniona na etapie przygotowania dokumentacji projektowej. Zaangażowanie wszystkich podmiotów sprawia, że zamierzenie jest wykonalne, jednak planowana realizacja będzie możliwa dopiero po zakończeniu przebudowy linii średnicowej – mówi Michał Stilger z biura prasowego PKP SA.

Dodaje przy tym, że PKP SA pozostaje w kontakcie z PKP PLK i ma wiedzę o tym, że przygotowywany projekt przebudowy tego odcinka warszawskiej linii średnicowej od ulicy Towarowej do Dworca Centralnego będzie umożliwiał zabudową w zakresie, który nie będzie kolidował z ruchem pociągów i przemieszczaniem się podróżnych.

 – Celem przedsięwzięcia związanego z zabudową jest realizacja inwestycji komercyjnej przy udziale podmiotów zewnętrznych i wykorzystanie finansowania prywatnego oraz bankowego – dodaje Stilger. PKP SA wyjaśnia jednak, że realizacja inwestycji jest uzależniona od zakończenia prac nad prawem warstwowym oraz przyjęcia planu ogólnego miasta.

Projekt zakłada stworzenie wielopoziomowej infrastruktury transportowej. Istniejący tunel linii średnicowej znajduje się na poziomie -1, planowany tunel kolei dużych prędkości ma przebiegać na poziomie -3, natomiast pomiędzy nimi przewidziano trasę linii metra M4 oraz przyszłej linii kolei metropolitalnej łączącej północ i południe miasta. Ze względu na skalę i złożoność rozwiązań inżynieryjnych pełna realizacja przedsięwzięcia może potrwać nawet kilkanaście lat.

BBGK o planowanej zabudowie

– Koncepcja obejmuje teren nad torami od Dworca Centralnego aż do ul. Towarowej. Powstanie tak naprawdę nowa, reprezentacyjna pierzeja Alei Jerozolimskich. Pojawią się tam dwa wysokościowce: jeden przy Dworcu Centralnym będzie 160-metrowym biurowcem, drugi przy ul. Towarowej będzie mieć 120 metrów. Pomiędzy nimi staną biurowce, dwa budynki mieszkalne i hotel – powiedział podczas Property Forum 2026 w połowie października architekt Jan Belina-Brzozowski z pracowni architektonicznej BBGK cytowany przez Property Design.

Od strony ul. Chmielnej ma powstać pas zieleni złożony ze skwerów i parków, biegnący równolegle do nowej zabudowy wzdłuż Alej Jerozolimskich.


PKP PLK: Za wcześnie by przesądzać o formule inwestycji

PKP Polskie Linie Kolejowe potwierdzają, że współpracują w zakresie przygotowania zabudowy nad linią średnicową ze spółką z Xcity Investment nalężącą do PKP SA i już na etapie opracowywania koncepcji inwestycji uzgadniają proponowane rozwiązania techniczne.

– Warto podkreślić, że to Xcity Investment Sp. z o.o. jest zlecającym i finansuje przygotowanie koncepcji, natomiast PLK nie uczestniczą w finansowaniu tych prac. Obecnie współpraca koncentruje się przede wszystkim na kwestiach technicznych oraz wypracowaniu rozwiązań, które będą miały wpływ na dalszy kształt projektu. Na tym etapie jest jeszcze za wcześnie, aby przesądzać, w jakiej formule inwestycja będzie skoordynowana z przebudową linii średnicowej pod względem harmonogramu czy finansowania. Jednocześnie określenie terminu realizacji inwestycji pozostaje w gestii Xcity Investment – poinformowało nas biuro prasowe PLK.

Tylko plany i wizualizacje

Koncepcja zabudowy nad średnicą nie jest oczywiście nowa, ale przez ostatnie dekady udało się w zasadzie zrobić tylko jedną rzecz. Na początku lat 90. wzniesiono budynek na rogu Żelaznej i Alei Jerozolimskich, w którym do 2001 r. działał sklep sieci Ikea. Obecnie, w tym należącym do PKP SA obiekcie, swoje biura ma m.in. spółka WARS.

W kolejnych latach pojawiało się wiele nowych projektów i pomysłów na to jak miejsce „nad torami” w samym centrum Warszawy wykorzystać. Od zawsze problem był jednak wiecznie odkładany remont linii średnicowej oraz niemożność skoordynowania działań pomiędzy PKP SA a PKP PLK oraz brak prawa warstwowego.

W roku 2015 prezentowano pomysł na zabudowę Warszawy Głównej, który miał być realizowany do roku 2018. Doczekaliśmy się wizualizacji, ale nic ostatecznie z tego nie wyszło. O tym, że PKP chciałoby zabudować całą pierzeję od Dworca Centralnego do Towarowej mówił ponownie w 2017 r. ówczesny prezes spółki Krzysztof Mamiński, który mówił o trudnej współpracy z władzami miasta.

W 2021 r. PKP SA mówiło o tym, że „dalsze prace nad wypracowaniem możliwości zagospodarowania linii średnicowej zostaną wznowione po ustabilizowaniu się sytuacji na rynku nieruchomości”, a do przyczyny utrudniających działanie w tym zakresie doszedł COVID. Również w tym czasie okazało się, że szykowana przez PKP PLK przebudowa średnicy nie uwzględnia zabudowy nad torami.

W 2023 r. mogliśmy zaś usłyszeć, że na zmianę tych planów jest już za późno a modernizacja średnicy powinna ruszyć w 2024 r. i zakończyć się w roku 2029. Prace oczywiście nie ruszyły.

W tym roku PKP PLK przedstawiła bardzo ambitne plany rozbudowy Warszawskiego Węzła Kolejowego, zakładające zakończenie części prac do 2035 r., ale tym razem w takim zakresie aby możliwa była zabudowa nad torami.