Etyka AI jest dla ludzi czy... dla AI?

Począwszy od niedawnego przykładu pewnej firmy doradczej z antypodów, a skończywszy na niedawnej publikacji orzeczenia KIO w sprawie wykluczenia oferenta, którego wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny zostały opracowane przez AI reakcje są jednoznacznie negatywne. W obu przypadkach nie chodziło oczywiście o sam fakt sporządzenia dokumentu przez AI, lecz o zawarcie w nim odniesień do nieistniejących orzeczeń lub poglądów doktryny. Kto miał choć trochę styczności z AI musi mieć świadomość, że nie jest to narzędzie pracy zastępujące pracę człowieka. W najlepszym razie – nawet przy „nakarmieniu” AI najbardziej wyszukanym promptem – AI traktować należałoby co najwyżej jako początkującego praktykanta.

Zatem, czy problem polega na korzystaniu z AI czy na nieodpowiednim korzystaniu z tego narzędzia? Tu zdaje się zaczyna się szarość, ponieważ jeśli ktoś korzysta z AI odpowiedzialnie, czyta to co AI przygotował i dostosowuje ten materiał do wykonywanego zadania, wykorzystując swoje doświadczenie i wiedzę, to czy ktoś naprawdę jest w stanie stwierdzić, że część (być może nawet znaczną) wykonał AI? Praktyka pokazuje, że jest to zadanie w zasadzie niemożliwe.

Prawdziwe „problemy” z AI dopiero przed nami, a już jest tyle wątpliwości związanych z zaproszeniem sztucznej inteligencji do współpracy z nami, ludźmi – czy materiał (współ)przygotowany przez AI powinien zawierać stosowny caveat? Tym bardziej w przypadku firm konsultingowych, które otwarcie informują swoich klientów, że wdrażają lub już korzystają z AI w swoim procesie obsługi? Czy tylko takie firmy, które oficjalnie informują swoich klientów o korzystaniu z AI mogą spieniężać owoce pracy tego narzędzia? Czy stawki usług świadczonych przy pomocy AI powinny być takie same jak „ludzkie”?

Zapewne tak jak w przypadku wszystkiego co nowe – czas pokaże i zapewne tak jak ze wszystkim innym w życiu – wskazany jest umiar. W swoim czasie Isaac Asimov sformułował trzy prawa robotów (uzupełnione o czwarte, nie jego autorstwa, ale w pełni sensowne). Czy da się podobne „wpisać” w działanie AI? Wydaje się bowiem, że etyczne zasady tworzenia AI, którymi kierują się developerzy, to – przy uwzględnieniu autonomii AI – zdecydowanie za mało.

Pozostawiając powyższe pytania bez odpowiedzi podzielę się pewną obawą – korzystanie z AI jest już tak powszechne, że nie jestem w stanie wykluczyć taką oto możliwość, że już dziś jesteśmy w punkcie, gdy przy wymianie korespondencji stron (np. w toku realizacji zadania budowlanego, a nawet w toku postępowania sądowego) po obu stronach stołu już siedzi AI, a my – ludzie – siedzimy z boku i (mniej lub bardziej) kontrolujemy to, co się dzieje. Oby jednak bardziej.