Terminal w Sławkowie zwiększa swoje moce przeładunkowe

Elżbieta Pałys, RynekInfrastruktury.pl: Lada dzień w Euroterminalu Sławków ruszy ważna inwestycja związana z budową terminalu TK-2. Czy ma ona odpowiadać na obecne czy na przyszłe potrzeby?

Adrian Czapla, dyrektor ds. projektów i inwestycji Euroterminalu Sławków: Realizujemy inwestycję z myślą o przyszłych potrzebach w tym obszarze. Transport intermodalny odnotowuje stabilne wzrosty, widoczne jest również zwiększenie wolumenów przeładowywanych TEU w portach, zwiększa się też przepustowość infrastruktury kolejowej. Musimy być przygotowani. Wzrost możliwości przeładunkowych, który osiągniemy dzięki budowie TK-2, to nasz bufor, który zapewni stabilną, bieżącą obsługę jak również pozwoli zaspokoić potrzeby rynku w kolejnych latach.

Szczególną uwagę zwracamy na transport towarów pomiędzy Europą Zachodnią i Ukrainą. W Sławkowie kończy się linia szerokotorowa o rozstawie szyn wynoszącym 1520 mm. To właśnie tymi torami będzie można w sposób najbardziej płynny oraz ekonomiczny dostarczać towary potrzebne do odbudowy Ukrainy po zakończeniu wojny. Jesteśmy w stałym kontakcie z naszymi partnerami handlowymi, od których otrzymujemy sygnały, że większa przepustowość będzie potrzebna. Znamy prognozy inwestycyjne oraz przyszłe zapotrzebowanie, co pozwala nam sądzić, że wykorzystamy optymalnie cały nasz obecny potencjał, jak i nowo budowane TK-2.

Z uwagi na wojnę w Ukrainie część inwestycji dotyczących tego kierunku wyhamowała. Wy, jak rozumiem, już teraz działacie z myślą, że wojna się kiedyś skończy?

Chcemy i powinniśmy być gotowi na przyszłość, zapotrzebowanie rynku ukraińskiego, ale także potrzeby naszego rynku krajowego oraz wymiany gospodarczej
z wieloma innymi krajami. Sławków ma bardzo dobre połączenia we wszystkich kierunkach: na zachód, na południe do portów nad Adriatykiem, na północ do naszych portów w Trójmieście i Świnoujściu, a także na wschód w stronę Ukrainy i dalej do Azji.

Na jakim etapie są obecnie przygotowania do budowy TK-2?

Zakończyliśmy kluczowe postępowanie przetargowe. Wybraliśmy zarówno wykonawców robót budowlanych, dostawców urządzeń przeładunkowych, jak również biuro świadczące usługi nadzoru inwestorskiego nad inwestycją. Umowy zostaną podpisane w połowie listopada.

Jak długo będzie trwała ta inwestycja?

Naszym celem jest zakończenie inwestycji do końca czerwca 2028 roku. Tak zostały zarezerwowane środki, uzyskane z dofinansowania z funduszy europejskich. Działamy zgodnie z tym harmonogramem.

Co może być zagrożeniem dla dotrzymania tego terminu? Czy bierzecie pod uwagę niespodziewany wzrost kosztów czy też inne ryzyka?

Bierzemy pod uwagę różne ryzyka. Jedno z głównych wiąże się z tym, że Sławków jest obiektem strategicznym ze względu na swoje położenie oraz znaczenie infrastruktury kolejowej. Możliwość ataków hybrydowych to jedno z takich zagrożeń. W aspekcie czysto technicznym liczymy się z ryzykiem ekstremalnych warunków pogodowych. Mamy jednak założony bufor czasowy.

Dla optymalnego wykorzystania nowego terminalu potrzebna jest również zewnętrzna infrastruktura dostępowa. Czy otoczenie zewnętrzne nadąży za tym jak rozwinie się Euroterminal?

Projekt zostanie ściśle zsynchronizowany z rozwojem infrastruktury dostępowej, czyli sieci państwowego zarządcy PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Filarem całego układu będzie kompleksowa modernizacja i rozbudowa linii kolejowych, łączących Euroterminal z linią pierwszorzędną, poprzez budowę drugiego toru szlakowego. Ta strategiczna inwestycja infrastrukturalna definitywnie zabezpieczy przepustowość kolejową całego węzła, gwarantując w pełni płynny, bezkolizyjny i masowy wywóz ładunków na magistrale krajowe, a następnie międzynarodowe korytarze towarowe.

Drugą inwestycją strategiczną będzie budowa łącznika drogowego pomiędzy drogą krajową nr 94 i terminalami w Sławkowie. Ta inwestycja jest już zaprojektowana. Trwają pierwsze wycinki oraz roboty ziemne. Od początku znaliśmy plany drogowe, ponieważ przebieg trasy był przez lata na bieżąco konsultowany. Chodziło o optymalne wykorzystanie terenów przeznaczonych pod drogę oraz trasy dojazdowej na potrzeby terminalu i okolicznych mieszkańców.

Zależy nam, żeby wszystkie inwestycje zakończyły się w przybliżonym terminie. Dzięki zsynchronizowaniu tych projektów już od pierwszego dnia będziemy gotowi na maksymalne przyjmowanie ładunków i dystrybuowanie ich dalej w kraju lub za granicę. Modernizacja linii kolejowej oraz budowa łącznika drogowego pozwoli nam
w pełni wykorzystać cały potencjał inwestycji rozbudowy.

A jak sytuacja pod względem połączenia drogowego z terminalem wygląda obecnie?

Mamy połączenie poprzez dwie szosy lokalne do drogi krajowej numer 94. One wzajemnie się uzupełniają, a ruch samochodowy jest dobrze rozłożony. Przy obecnym obciążeniu terminalu mamy zapas przepustowości. Transport przebiega sprawnie bez większych trudności. Następnie ładunki dostają się na wiodące arterie drogowe tj. S1, A1 oraz A4.

My działamy jednak z myślą o przyszłości w sposób pragmatyczny. Wiemy, że inwestycja TK-2 oznacza zwiększenie przepustowości terminala do ponad 550 tys. TEU, tj. o ponad 250 tysięcy 20-stopowych kontenerów rocznie. Wyobraźmy sobie 250 tys. samochodów ciężarowych, które w najbardziej skrajnym scenariuszu miałyby dalej przewozić te ładunki po drogach lokalnych.

W tym miejscu warto zwrócić uwagę na ważny aspekt. Transport intermodalny opiera się na kosztach. Sednem jest koszt załadunku i przeładunku danego kontenera. Szybkość mierzona w minutach decyduje o rentowności przedsiębiorstwa. Łącznik drogowy pomoże nam zwiększyć tę rentowność, ponieważ usprawni ruch oraz przyspieszy podstawianie i odjazdy samochodów ciężarowych.

Na dziś dysponujemy ponad 30-procentowym buforem sprzętowym. Pozwala to wydajnie rozładowywać wolumeny przy użyciu posiadanego sprzętu (4 lokomotyw, 2 suwnic bramowych typu RTG oraz 5 wozów wysięgnikowych typu „reachstacker”. Pomimo dobrze rozwiniętej, wewnętrznej infrastruktury drogowej chcemy nadal optymalizować swoje operacje przeładunkowe, zwiększać naszą konkurencyjność oraz minimalizować ryzyko przestojów, które – jak wiemy – w transporcie generują największe koszty.

Jakie będą możliwości przeładunkowe terminalu po zakończeniu całej inwestycji?

Po realizacji przedsięwzięcia nasza zdolność przeładunkowa wzrośnie do 563 tys. TEU rocznie. Będzie to niemal dwukrotny wzrost w stosunku do maksymalnych możliwości, którymi dysponujemy obecnie.

Na ile lat to wystarczy? Rynek, jak Pan wspomniał, przecież także będzie się rozwijał.

Wiemy, że wolumeny mierzone w segmencie transportu intermodalnego rosną rok do roku. Trwałość naszego projektu, realizowanego z udziałem środków unijnych, wynosi pięć lat. W tym czasie zamierzamy osiągnąć możliwie maksymalną wydajność przeładunkową TK-2, zachowując odpowiednie bufory. Uważamy więc, że rozbudowa zaspokoi nasze zapotrzebowanie na najbliższe dziesięć lat. Pracujemy aktualnie nad „masterplanem”, dotyczącym kolejnych inwestycji, przewidujących budowę terminali TK-3, TK-4 oraz TK-5, obejmujących sieć bazową i komplementarną, wiążącą Euroterminal Sławków z granicą wschodnią oraz polskimi portami.