700 mln zł na zeroemisyjny transport miejski. Wygrywają projekty dopracowane w każdym detalu

Brzmi jak ogromna szansa? Tak – ale tylko dla tych projektów, które przejdą wymagającą, konkurencyjną ocenę.

Nabór ogłoszony przez Centrum Unijnych Projektów Transportowych to nie konkurs „na pomysł”. To rywalizacja gotowych, policzonych i realnych przedsięwzięć, w których każdy wskaźnik, każda analiza i każdy załącznik mają znaczenie.

A w projektach transportowych – diabeł zawsze tkwi w szczegółach.

Kto może sięgnąć po środki i na co?

O wsparcie mogą ubiegać się organizatorzy i operatorzy komunikacji miejskiej i metropolitalnych przewozów pasażerskich z miast wojewódzkich (poza Polską Wschodnią) oraz z obszarów objętych instrumentem ZIT w poprzedniej perspektywie finansowej. To realna szansa dla samorządów planujących modernizację floty w kierunku zeroemisyjnym.

Dofinansowanie obejmuje głównie: autobusy elektryczne i wodorowe oraz trolejbusy (z funkcją jazdy autonomicznej na baterii).

Jeden projekt może zakładać zakup maksymalnie 20 pojazdów. To oznacza konieczność precyzyjnego zaplanowania skali inwestycji – ani zbyt małej, ani nadmiernie rozbudowanej w stosunku do potencjału finansowego i operacyjnego beneficjenta.

W praktyce oznacza to także konieczność wykazania: zasadności wymiany taboru, realnego wpływu na redukcję emisji, spójności z dokumentami strategicznymi czy gotowości instytucjonalnej i finansowej do realizacji projektu.

To już nie jest etap ogólnych deklaracji o „zielonej transformacji”. To etap liczb, analiz i twardych wskaźników.

Kryteria oceny – tu rozstrzyga się ranking

Nabór ma charakter konkurencyjny. Projekty będą oceniane punktowo i zestawiane w jednym rankingu. O pozycji na liście rankingowej w pierwszej kolejności decyduje realna potrzeba – poprawa jakości powietrza, komfortu mieszkańców czy efektywności transportu miejskiego. Jednak w konkursie sama potrzeba nie wystarczy. Musi zostać precyzyjnie udowodniona i konsekwentnie przełożona na zapisy wniosku, studium wykonalności, analiz finansowych i wszystkich wymaganych załączników. W konkursie konkurencyjnym liczy się nie tylko słuszność celu, lecz także jego spójne i policzalne uzasadnienie w całej dokumentacji aplikacyjnej. To właśnie sposób, w jaki potrzeba projektu zostanie opisana, uargumentowana i przeliczona na konkretne wskaźniki, przesądzi o liczbie punktów i ostatecznej pozycji w rankingu.

Kluczowe znaczenie mają nie tylko kryteria horyzontalne, wspólne dla całego programu FEnIKS, ale także te specyficzne dla danego konkursu. I tu zaczyna się prawdziwa układanka – drobny szczegół może przesądzić o punktach. Na przykład, w jednym z kryteriów oceniane jest, czy w danym mieście lub obszarze funkcjonuje transport tramwajowy. Preferowane są projekty dotyczące zakupu taboru autobusowego lub trolejbusowego w miejscach, gdzie tramwajów nie ma. W praktyce oznacza to, że miasto posiadające tramwaje w centrum nie zdobywa punktów w tym kryterium, natomiast miasto lub obszar ZIT bez transportu tramwajowego może uzyskać nawet 3 pkt. Takich „smaczków” jest w dokumentacji więcej, a każdy z nich może zdecydować o miejscu projektu w rankingu – dlatego doświadczenie i precyzyjne dopasowanie dokumentacji do kryteriów jest na wagę złota.

W praktyce wiele projektów odpada nie dlatego, że są złe – lecz dlatego, że nie potrafią wystarczająco dobrze udowodnić swojej wartości w świetle kryteriów. A ocena nie wybacza również uproszczeń… przeszacowanych wskaźników, niedoszacowanych kosztów, niespójności między analizą finansową a studium wykonalności czy między danymi we wniosku a załącznikami. W projektach transportowych szczególnie istotne są detale dotyczące modelu finansowego, trwałości projektu czy prognoz pracy przewozowej i wpływu na sieć transportową.

To właśnie tu rozstrzygają się różnice punktowe.

Czasu jest mniej, niż się wydaje – a decyzje trzeba podjąć teraz

W konkursach takich jak ten nie wygrywają projekty „na czas”, lecz projekty przygotowane strategicznie – a my wiemy, jak połączyć jedno z drugim. W Zespole Doradców Gospodarczych TOR od lat świadczymy kompleksowe usługi doradcze dla sektora transportu publicznego – od etapu koncepcji, przez opracowanie analiz i dokumentacji aplikacyjnej, po wsparcie w rozliczeniu projektu. Doskonale rozumiemy, jak interpretowane są kryteria rankingowe oraz gdzie najczęściej pojawiają się błędy, które w ocenie konkurencyjnej kosztują cenne punkty. Potrafimy w krótkim czasie uporządkować założenia projektu, zweryfikować kwalifikowalność kosztów, przeliczyć efektywność i przygotować spójną dokumentację, która broni się w każdej części – od wniosku po analizę finansową. Czas w tym naborze wyraźnie tyka, ale dobrze zorganizowany proces i doświadczenie w projektach zeroemisyjnego transportu pozwalają przejść go sprawnie i bez ryzyka improwizacji. Jeśli projekt ma realnie znaleźć się wysoko na liście rankingowej, warto rozpocząć pracę już teraz – z zespołem, który zna mechanizm oceny od podszewki.

Zapraszamy do kontaktu w celu wstępnej, eksperckiej analizy projektu zdgtor.pl/kontakt.