CUPT zakontraktowało blisko 80 proc. funduszy na inwestycje transportowe

Centrum Unijnych Projektów Transportowych zarządza łącznym budżetem około 98,8 mld zł, z czego do końca czerwca 2026 r. podpisano 394 umowy o wartości około 77,3 mld zł.

– Fundusze Europejskie to dziś jeden z najważniejszych impulsów rozwojowych dla polskiego transportu. Inwestujemy nie tylko w infrastrukturę, ale także w bezpieczeństwo, dostępność regionów, sprawniejszą logistykę i transport bardziej przyjazny środowisku. Każda podpisana umowa oznacza konkretne efekty: krótsze podróże, lepsze połączenia, nowoczesny tabor i większą konkurencyjność polskiej gospodarki – mówi Joanna Lech, dyrektor Centrum Unijnych Projektów Transportowych.

Najwięcej środków dla kolei i dróg

Największymi beneficjentami środków obsługiwanych przez CUPT pozostają PKP Polskie Linie Kolejowe oraz Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Do końca czerwca 2026 r. do PKP PLK trafiło w umowach 35,8 mld zł, a do GDDKiA 18,9 mld zł. Te dwa podmioty przodują także pod względem wypłat: GDDKiA ma zatwierdzone płatności na ponad 12,7 mld zł, a PKP PLK na blisko 10,3 mld zł.

W praktyce oznacza to finansowanie takich inwestycji jak rozbudowa linii kolejowej nr 7 między Warszawą i Otwockiem, budowa drogi ekspresowej S10 między Bydgoszczą i Toruniem, budowa odcinków S19, nowa obwodnica Chełma, projekty dworcowe oraz inwestycje poprawiające bezpieczeństwo na drogach.

KPO: prawie cała pula już zakontraktowana

Jednym z kluczowych źródeł finansowania transformacji polskiego transportu pozostaje Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności. CUPT zakontraktowało już niemal całość dostępnych środków na projekty transportowe z KPO, czyli ponad 25 mld zł. Finansowanie obejmuje m.in. modernizację infrastruktury kolejowej, zakup nowego taboru, autobusy zeroemisyjne, tramwaje, inwestycje drogowe oraz projekty intermodalne.

Dzięki środkom z KPO modernizowanych jest ok. 500 km linii kolejowych, a dofinansowanie otrzymały także projekty taborowe i transport publiczny. Dzięki pieniądzom z KPO dostarczono już ponad 600 nowych autobusów zeroemisyjnych oraz 120 tramwajów, które służą mieszkańcom m.in. Bydgoszczy, Krakowa, Poznania i Wrocławia.

W 2026 r. CUPT przekazało również ponad 114,65 mln zł na rewitalizację odcinków linii kolejowych 319, 326 i 341 oraz ponad 257,5 mln zł na zakup ponad 30 niskopodłogowych tramwajów, które będą obsługiwać pasażerów m.in. w Toruniu i Szczecinie.

– KPO wzmacnia fundamenty nowoczesnej gospodarki: mobilność, logistykę, bezpieczeństwo i niskoemisyjny transport. To inwestycje, które poprawiają jakość życia mieszkańców, ale też tworzą lepsze warunki dla przedsiębiorców, eksporterów i całych łańcuchów dostaw. Sprawniejszy transport oznacza silniejsze regiony i bardziej odporną gospodarkę – komentuje Joanna Lech.

FEnIKS i FEPW: inwestycje przyspieszają

Program Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko to największy program infrastrukturalny obecnej perspektywy, z budżetem ok. 55,2 mld zł. Do końca czerwca 2026 r. CUPT zawarło w jego ramach 166 umów i przyznało dofinansowanie o wartości 35,8 mld zł, co stanowi ok. 64,7 proc. alokacji. Wartość wniosków o dofinansowanie złożonych do CUPT przekracza już dostępny budżet programu, a w ocenie znajduje się ponad 100 wniosków o łącznej wartości ok. 19,9 mld zł.

W 2026 r. podpisano umowy m.in. na modernizację i rozbudowę linii kolejowej nr 7 na odcinku Warszawa Wawer – Otwock, budowę drogi ekspresowej S19 między Rzeszowem i Babicami, budowę S10 między Bydgoszczą a Toruniem, północną śródmiejską obwodnicę Bielska-Białej, rozwój transportu intermodalnego oraz zakup specjalistycznych jednostek ratowniczych dla Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa.

Ministrowie Stanisław Bukowiec i Przemysław Koperski z zainteresowaniem oglądali projekt powstającej obwodnicy Bielsko-Białej, fot. Paweł Sowa/Urząd Miasta Bielsko-Biała
Z kolei w programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej zawarto dotychczas pięć umów o wartości ok. 2,1 mld zł, co stanowi blisko 70 proc. alokacji. Beneficjentami programu są PKP S.A. oraz PKP Polskie Linie Kolejowe. W 2026 r. CUPT przyznało blisko 24,7 mln zł na przebudowę dworca w Żyrardowie.

CEF: transport w europejskiej sieci

Istotnym elementem finansowania inwestycji pozostaje instrument CEF „Łącząc Europę”, który wspiera rozwój infrastruktury w transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T. Celem programu jest poprawa parametrów technicznych i funkcjonalnych infrastruktury oraz wzmacnianie spójności terytorialnej Unii Europejskiej.

Do końca czerwca 2026 r. CUPT, jako instytucja wdrażająca, zawarło w ramach CEF 45 umów o wartości 15,4 mld zł, co odpowiada 100 proc. alokacji. Projekty obejmują transport intermodalny, budowę i rozbudowę linii kolejowych, montaż systemów ERTMS, transport morski i śródlądowy. Wśród beneficjentów znajdują się m.in. PKP PLK i GDDKiA.
Infrastruktura odporna na kryzysy: nowe nabory dual-use i CEF Transport 2026

Obok klasycznych inwestycji kolejowych, drogowych i transportu publicznego coraz większe znaczenie zyskują projekty wzmacniające odporność systemu transportowego. CUPT wspiera inwestycje dual-use, czyli infrastrukturę podwójnego zastosowania, która służy mieszkańcom i gospodarce w codziennym ruchu, a w sytuacjach kryzysowych może wspierać działania służb, transport pomocy humanitarnej, ewakuację ludności oraz przemieszczanie wojska i sprzętu.

W ramach programu FEnIKS uruchomiono łącznie trzy nabory na infrastrukturę podwójnego przeznaczenia – dwa na kolej oraz jeden na drogi. Aktualnie trwa ocena wniosków złożonych w ramach konkursów kolejowych (Działanie FENX.12.01 Infrastruktura kolejowa podwójnego przeznaczenia, Fundusz Spójności oraz Działanie FENX.13.01 Infrastruktura kolejowa podwójnego przeznaczenia, EFRR).

Do końca 2027 roku trwa nabór na drogi podwójnego przeznaczenia. Do dyspozycji jest ponad 3 mld zł na dostosowanie kluczowych tras do parametrów cywilno-wojskowych. O środki może ubiegać się Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.

Z kolei w programie FEPW CUPT zakończyło nabór w działaniu „Odporna mobilność cywilna i wojskowa”, w którym PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. mogą uzyskać ponad 897 mln zł na rozwój infrastruktury kolejowej o podwójnym zastosowaniu. Są to środki, które mają być przeznaczone m.in. na modernizację, rewitalizację i poprawę parametrów technicznych wybranych linii kolejowych oraz zwiększenie ich bezpieczeństwa i dostępności.

Równolegle trwa aktualny nabór CEF Transport 2026, w którym do rozdysponowania jest 1,1 mld euro na inwestycje w europejską infrastrukturę transportową. Konkurs obejmuje m.in. projekty kolejowe na sieci bazowej TEN-T, żeglugę śródlądową, infrastrukturę paliw alternatywnych, cyfryzację transportu drogowego, działania na granicach zewnętrznych UE oraz komponent Military Mobility. Wnioski można składać do 6 października 2026 r.

Te nabory pokazują, że Fundusze Europejskie wspierają dziś nie tylko rozwój infrastruktury, ale także bezpieczeństwo, odporność i strategiczną gotowość systemu transportowego. To inwestycje ważne dla pasażerów, przedsiębiorców i administracji publicznej, ale także dla stabilności państwa i sprawnego funkcjonowania gospodarki w warunkach podwyższonego ryzyka.
Europejskie pieniądze pracują w regionach i dla gospodarki

Efekty projektów realizowanych ze wsparciem CUPT są widoczne w całym kraju. To nowe połączenia i większa dostępność komunikacyjna, ale także inwestycje, które wpływają na rynek pracy, bezpieczeństwo, jakość usług publicznych i atrakcyjność inwestycyjną regionów. Modernizacja kolei i dróg skraca czas podróży, rozwój terminali intermodalnych wzmacnia logistykę, a inwestycje w transport publiczny i zeroemisyjny tabor poprawiają codzienną mobilność mieszkańców.

W ujęciu gospodarczym Fundusze Europejskie na transport oznaczają większą odporność systemu przewozów, lepszą obsługę przedsiębiorstw, sprawniejsze łańcuchy dostaw i niższe bariery rozwojowe dla miast oraz mniejszych ośrodków. To inwestycje, które budują przewagę konkurencyjną Polski nie tylko dziś, ale także w kolejnych dekadach.