Kolejne odcinki S1 i obwodnicy Oświęcimia dostępne dla kierowców!

Koszt realizacji obwodnicy Oświęcimia to 467,7 mln zł. Budowa otrzymała blisko 250 mln zł dofinansowania ze środków Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 oraz 150 mln zł w ramach Programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027.

Połączone działania drogowe

Otwarty w wakacje odcinek DK44 między węzłem Oświęcim a rondem w Pławach funkcjonował dotychczas w ograniczonym stopniu. Kierowcy mogli wyjechać z miasta i pojechać 4,2-kilometrową trasą do węzła, jednak zjeżdżając z trasy S1 mogli dotrzeć tylko do ronda w Jedlinie. Z niego mogli pojechać w prawo, do Jedliny, lub w lewo, w kierunku Woli.

Przejazd na wprost, w kierunku Pław i Oświęcimia, był zamknięty. Takie rozwiązanie zostało przygotowane we współpracy z lokalnymi samorządami. Trasa S1 kończyła się bowiem na węźle Oświęcim, bez możliwości przejazdu w kierunku Bierunia. Układ dróg lokalnych nie był w stanie przyjąć takiej liczby samochodów, która mogłaby potencjalnie zjeżdżać z trasy S1, gdyby został udostępniony przejazd do miasta. 

Przy otwarciu, GDDKiA informuje jednak, że utrzymuje ograniczenie maksymalnej wagi pojazdów odcinek DK44 do 3,5 t.

Obwodnica z wymagającym odcinkiem

Droga krajowa nr 44 to kręgosłup transportowy czwartego pod względem liczby ludności miasta Małopolski. Każdego dnia tą trasą porusza się ponad 20 tys. aut (zgodnie z danymi Generalnego Pomiaru Ruchu przeprowadzonego w latach 2020-2021). Najwięcej pojazdów, 27,5 tys. przejeżdża przez Most Jagiellońskim na Sole. 

Nowa, 9-kilometrowa obwodnica od południa ominie miasto i połączy je z budowaną drogą ekspresową S1 Mysłowice – Bielsko-Biała. Dzięki temu nowa trasa wyprowadzi ruch tranzytowy z centrum miasta i pozwoli na sprawną podróż na południe, w kierunku Beskidów, oraz na północ, do autostrady A4.  Droga będzie miała dwie jezdnie, z dwoma pasami ruchu w każdym kierunku. 

Budowa rozpoczęła się w listopadzie 2022 r. W grudniu 2024 r. udostępniono 2,2 km trasy między ul. Zatorską a ul. Jagiełły, a w sierpniu 2025 r. otworzono zachodni, ponad 4-kilometrowy fragment drogi od węzła Oświęcim na trasie S1 po rondo w Pławach. W grudniu otworzono natomiast 1,6-kilometrowy odcinek między rondami na ulicach Legionów i Jagiełły wraz z mostem na Sole.

Najtrudniejszym i najbardziej czasochłonnym elementem pozostałym do wykonania jest odcinek między rondem w Pławach a rondem na ul. Legionów. W tej części obwodnicy powstaje przejazd pod torami kolejowymi linii Oświęcim – Czechowice-Dziedzice. Prace są wykonywane przy utrzymaniu ruchu pociągów. Po obu stronach torów droga schodzi do prawie 10 m poniżej poziomu gruntu. W tej okolicy jest bardzo wysoki poziom wód gruntowych, co wymagało wprowadzenia dodatkowych zabezpieczeń. Wzdłuż torów i prostopadle do nich zbudowaliśmy w gruncie specjalne ściany (przesłony) zabezpieczające przed napływem wód gruntowych. 

Żeby połączyć obie części obwodnicy pod tory kolejowe wciśnięty zostanie ogromny prostopadłościan, ważący 5,5 tysiąca ton. Konstrukcja jest już gotowa, ma wymiary 22,7 na 38,7 na 8,5 m. Jak dotąd nikt w Polsce nie przeciskał tak dużych obiektów pod czynną linią kolejową. Rozpoczęcie tej operacji zaplanowano na kwiecień, a całą obwodnicą pojedziemy jesienią br.

Bliskość obozów koncentracyjnych

Jak przypomina GDDKiA, ze względu na położone w pobliżu obwodnicy tereny byłych niemieckich obozów koncentracyjnych KL Birkenau i KL Auschwitz, projekt i budowa nowej drogi zostały podporządkowane ochronie obu tych kluczowych dla światowego dziedzictwa miejsc.

Inwestycja jest prowadzona w taki sposób, aby okolice obozów pozostały niezmienione. Dlatego też droga została zasłonięta przez specjalnie w tym celu zbudowany wał ziemny, a w miejscu przecięcia trasy z linią kolejową budowany jest przejazd pod torami, a nie wiadukt nad nimi. Również most na Sole został zaprojektowany w taki sposób, aby nie wyróżniał się z otoczenia. 

Inwestycja została poprzedzona przygotowaniem „Raportu z oceny oddziaływania na dobro światowego dziedzictwa - Auschwitz-Birkenau niemiecki, nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady (1940-1945)”. Dokument określił założenia do przygotowania nowej trasy w taki sposób, aby zminimalizować jej wpływ na tereny byłych obozów. To pierwszy taki przypadek w Polsce, w którym realizacja inwestycji drogowej jest tak ściśle powiązana z ochroną światowego dziedzictwa wpisanego na listę UNESCO.