Udrożnienie procesu administracyjnego nie może czekać. Jak temu podołać?

Na XIV Kongresie Infrastruktury Polskiej politycy różnych ugrupowań byli zgodni co do tego, że proces administracyjny wymaga natychmiastowego udrożnienia. Zaproponowane przez nich rozwiązania były natomiast różnorodne, jednakże zdaje się, że każde z nich jest konieczne na już.

Odwołania największą zmorą

Niemalże wszyscy politycy zwrócili uwagę na przedłużające się procedury z uwagi na odwołania do Krajowej Izby Odwoławczej, które znacząco spowalniają postępowania. Jak jednak zapewnił poseł Mirosław Suchoń z Centrum, parlament wsłuchał się w głos rynku i zamierza zrealizować zmiany w tym zakresie.

– Przygotowywany jest projekt ustawy, który odpowiada temu, co myślimy na temat usprawnienia procedur. To m.in. zmiana w zakresie kwoty, która umożliwia wniesienie odwołania. Nie było to waloryzowane. Ma to być kwota odzwierciedlająca wartość sporu w wartości procentowej. To spowoduje, że będzie mniej sporów, które były dotychczas naciągane. Drugą rzeczą jest kwestia rażąco niskiej ceny. Chcemy wprowadzić konkretne rozwiązania, które będą sprzyjały czytelności tego rozwiązania i, w mojej ocenie, spowodują pragmatyczne podejście do rozstrzygania sporów – zdradził poseł.

Dodał, że Sejm zamierza również wprowadzić możliwość rozpraw zdalnych.

– W sytuacji, gdy elektronika weszła w nasze życie na stałe, chcemy przyspieszyć pewne procedury, a to będzie sprzyjało ich efektywności. Oddzielne kwestie to prace nad procedurami środowiskowymi. Chcemy udrożnić i dofinansować pewne rzeczy, bo od tego będzie zależał sukces inwestycji – zakończył Suchoń.

Anna Górska z Nowej Lewicy zgodziła się, że problemem są odwołania, a istotna okazałaby się zmiana w zakresie wniesienia opłaty za nie.

– Nie wiem, czy kwota powinna być uzależniona od wysokości kontraktu, ale nie powinno być tak jak jest teraz, że strony odwołują się dla zasady. Musimy to zrobić tak, by nie naruszyć żadnych kwestii antykorupcyjnych i bezpieczników, które mamy, bo to też może zrodzić nowe patologie. Kryterium rażąco niskiej ceny też staje się coraz częściej problemem. Tylko w moim okręgu kilkukrotnie spotkałam się z powtarzaniem przetargów, bo oferent odstępował od podpisania umowy – zgodziła się z przedmówcą senator, uzasadniając swoje zdanie.

Krzysztof Kwiatkowski z Koalicji Obywatelskiej również potwierdził, że obecnie sprawy grzęzną w KIO i nie można udawać, że nie ma problemu. Senator w pełni poparł rozwiązania zaproponowane przez poprzedników.

– Sam jestem sędzią Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej i wiem, jak to wygląda w praktyce. Chcemy wprowadzać zmiany związane z podwyższeniem kwoty, też rozprawy zdalne i procedury środowiskowe, by mniej wpływały na opóźnianie inwestycji. Bez tych zmian nie będziemy mogli zrealizować inwestycji, na które mamy przygotowane środki – wskazał.

Jan Szyszko z Polski 2050 także zgodził się ze stwierdzeniem, że uproszczenia są potrzebne i niezbędna jest forma opłat, jednakże musi ona stanowić jedynie próg wejścia, a nie może być na tyle wysoka, by wykluczać kogokolwiek od złożenia odwołania.

– Jest to subtelny obszar, w ramach którego się poruszamy. Chciałbym zwrócić uwagę na aspekt, w którym polityka przecina się z merytoryką i rzeczywistością urzędową. W 2024 do KIO wpłynęło 5 tys. odwołań. Jest to powiązane z tym, że KPO przez dwa lata było zablokowane, a później inwestycje ruszyły, wiele przetargów ogłoszono i też przyszło wiele odwołań. Jest to przykład tego, jak bezsensowne jest przepychanie się w kwestiach finansowych na poziomie politycznym – wymienił kolejny problem inwestycyjny wiceminister.

Potrzeba więcej przetargów i kadr

Na inne sprawy uwagę zwrócili z kolei przedstawiciele sejmowej opozycji. Najpierw Andrzej Bittel z Prawa i Sprawiedliwości wskazał na konieczność ogłaszania większej liczby zamówień.

– Firmy walczą bo jest za mało zamówień. Co zrobić, gdy, na skutek odwołania do , piąta firma wygrywa przetarg, bo pierwsze cztery wypadają z gry? Jak ocenić, czy to słuszna walka o własny interes? – pytał poseł.

Krzysztof Bosak z Konfederacji natomiast poświęcił swoją wypowiedź na sprawy związane z kadrami.

– Do poprawy są sprawy zarządcze, kadrowe i proceduralne, zwłaszcza w przypadkach robienia jakiejś obstrukcji w ramach przepisów prawa. Trzeba się temu przyjrzeć i takie furtki zamknąć. W przypadku kadr, są niedostatki do obsługi tych odwołań, więc trzeba kadrę zwiększyć, żeby to wszystko poszło szybko i sprawnie. Ostatnia sprawa to kwestie zarządcze. Problem jest taki, że często nie ma komu podjąć tej decyzji. W przypadku procedur odwoławczych trzeba nimi zarządzać, tak żeby strategia wykorzystania ich w celach obstrukcji po prostu się nie opłacała. Nie dlatego, że ktoś zostanie ukarany, tylko żeby ten czas orzekania był maksymalnie krótki – tłumaczył wicemarszałek Sejmu.