Od mostów do atomu. Mostostal Kraków ma już 80 lat

Portfel kontraktów, wolumen inwestycji, liczba zrealizowanych obiektów to standardowe miary dojrzałości firmy budowlanej. Mostostal Kraków dostarcza ich w nadmiarze, ale to nie one definiują przewagę spółki. Przez osiem dekad kluczem do wzrostu organizacji była zdolność do rozszerzania obszarów działalności bez porzucania rdzenia, czyli specjalistycznych kompetencji i ludzi, którzy je budują.

- W ostatniej dekadzie znacząco rozbudowaliśmy nasze zaplecze, dzięki czemu trzykrotnie zwiększyliśmy zdolności produkcyjne. Rozszerzyliśmy zakres działalności powołując do życia drugi pion odpowiedzialny za realizacje, rozwinęliśmy również obecność na rynkach zagranicznych, przejmując m.in. oddział i spółkę w Niemczech – komentuje Jacek Lech, Prezes Zarządu, Dyrektor Zarządzający Mostostalu Kraków. - Zmienił się sam sposób zarządzania, technologie, narzędzia, systemy. Nie zmieniły się jednak nasze podstawowe wartości: odpowiedzialność, wysoka jakość, bezpieczeństwo oraz szacunek dla wiedzy technicznej. – dodaje.

Osiem dekad, kilka rynków, wachlarz kompetencji

Droga od powojennego zakładu konstrukcji stalowych do dostawcy dla energetyki jądrowej i niemieckiej kolei to jedna z bardziej nieoczywistych transformacji w polskim przemyśle. Mostostal Kraków wychodził za granicę już w latach 60., gdy eksport usług budowlanych był w Polsce wyjątkiem, nie regułą. Dziś przewaga operacyjna spółki opiera się na unikalnej integracji wyspecjalizowanych kompetencji inżynieryjnych z własnym zapleczem produkcyjnym. To właśnie ta architektura działalności czyni firmę jednym z kluczowych dostawców local content w największych projektach w Polsce, również tych prowadzonych przez zagranicznych inwestorów.

- Nasz unikalny model operacyjny to świadomy wybór strategiczny, który przekłada się na konkretną przewagę operacyjną: większą niezależność od zewnętrznych dostawców i odporność na zakłócenia w łańcuchach dostaw. Mostostal Kraków jest gotowy nie tylko odpowiadać na potrzeby rynku, ale je wyprzedzać – podkreśla Lech.

Strategiczne kontrakty ostatnich lat pokazują, jak ta przewaga przekłada się na rynkową rzeczywistość i portfel kontraktów. W 2024 roku Westinghouse wybrał Mostostal Kraków do produkcji i montażu konstrukcji stalowych dla pierwszej polskiej elektrowni jądrowej, a rok później firma jako jedna z pierwszych w kraju zakończyła pierwszy etap adaptacji do wymagań jakościowych zgodnych ze standardem NQA-1.

W tym roku konsorcjum z udziałem spółki wygrało przetarg na budowę mostu Mühlendamm w centrum Berlina o wartości ponad 63 mln euro. Mostostal Kraków jest dziś jedynym polskim producentem certyfikowanym do dostarczania obiektów mostowych dla Deutsche Bahn. To kolejny krok w realizacji strategii na kolejne lata, w której kluczowymi obszarami pozostaje energetyka jądrowa oraz dywersyfikacja biznesu na rynkach zagranicznych – przede wszystkim budowanie dalszych kompetencji na rynku niemieckim, gdzie już teraz działa zagraniczny oddział Mostostalu Kraków, a w Berlinie centralę ma spółka córka – Budimex Bau.

W Polsce natomiast trwają przygotowania do inwestycji w strategicznych sektorach gospodarki - poza budową elektrowni jądrowej, są to kolejne realizacje kolejowe na południu Polski, Port Polska, modernizacje zakładów przemysłowych takich jak cementownie, obiekty górnicze, zakłady hutnicze. To tutaj Mostostal Kraków rozwija swoje portfolio usług dla klientów przemysłowych, kontynuując trend zapoczątkowany przy transformacji energetycznej.

Duża grupa, własna tożsamość

Od 2002 roku spółka jest częścią Grupy Budimex, wzbogacając jej strukturę o zdolności, które trudno znaleźć na rynku.

- Mostostal Kraków to firma, dzięki której rozwijamy możliwości i wartość całej Grupy. Traktujemy ją jako jeden z kluczowych filarów naszej działalności. Spółka posiada unikalne kompetencje, zarówno w zakresie konstrukcji stalowych, jak i skomplikowanych inwestycji przemysłowych oraz energetycznych. To właśnie ta synergia decyduje o wynikach wspólnych kontraktów, takich jak np. Stacja Warszawa Zachodnia, na których Budimex bez Mostostalu Kraków nie osiągnąłby takich wyników. To pokazuje skalę i doświadczenie, jakim dysponuje Mostostal Kraków. – podkreśla Artur Popko, prezes zarządu Budimex i członek Rady Nadzorczej Mostostal Kraków.

Spółka korzysta dziś z zaplecza i możliwości dużej organizacji, zachowując przy tym własną kulturę pracy, budowaną przez osiem dekad. Jej najlepszym nośnikiem są pracownicy, często ze stażem przekraczającym 40 lat, inżynierowie, którzy zaczynali na budowach i w wytwórniach, a dziś zarządzają zespołami.

- Priorytetem zawsze byli i będą ludzie. Transfer wiedzy między pokoleniami to w Mostostalu Kraków nie program, lecz element kultury organizacyjnej, która działa od lat: starsi uczą młodszych, na każdym poziomie, od hali produkcyjnej po kadrę zarządzającą. Dziś, gdy walka o kompetencje inżynieryjne toczy się na całym rynku, ta zdolność do naturalnego przekazywania wiedzy jest równie strategiczna jak portfel kontraktów. Sukcesy i awanse naszych ludzi traktuję jako jeden z ważniejszych wskaźników kondycji firmy. – mówi Jacek Lech.

O Mostostal Kraków

Firma powstała w maju 1945 roku z misją, która była wówczas pilniejsza niż jakakolwiek strategia rynkowa: odbudowa mostów zniszczonych podczas II wojny światowej. Już w tej historii widać mechanizm, który definiuje spółkę do dziś. Wejście w trudny, wymagający technicznie obszar i budowanie w nim trwałej ekspertyzy. Lata 50. przyniosły udział w budowie Nowej Huty, a wraz z nim skok kompetencyjny: firma mostowa nauczyła się operować w skali wielkiego przemysłu. Ekspansja zagraniczna w latach 60., wyjątkowa jak na ówczesne polskie budownictwo, potwierdziła, że wypracowane kompetencje mają wartość rynkową również poza granicami kraju.

Kolejne dekady to strategiczna dywersyfikacja działalności Mostostalu Kraków: hutnictwo, energetyka konwencjonalna, petrochemia, cementownie, infrastruktura lotnicza. Każdy nowy sektor działalności wiązał się z transferem sprawdzonych kompetencji inżynieryjnych w nowe obszary zastosowań. Szczytowym testem tej zdolności adaptacyjnej pozostaje udział w projekcie „Arka" w Czarnobylu (2015–2018) i budowie powłoki nad reaktorem nr 4. Mowa o największej konstrukcji poruszającej się po szynach w historii, realizowanej pod rygorystycznym reżimem jakościowym Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej.

Dziś portfel Mostostalu Kraków obejmuje jednocześnie projekty dla energetyki jądrowej, infrastruktury kolejowej i przemysłu ciężkiego. Akwizycja firmy Konstalex w 2023 roku wpisuje się w konsekwentną strategię wzmacniania zaplecza wykonawczego i poszerzania zakresu własnych możliwości produkcyjnych.
Mostostal Kraków to firma, która zbudowała swoją pozycję nie przez skalę, lecz przez głębokość kompetencji i właśnie to czyni ją partnerem dla projektów, przy których nie ma miejsca na kompromis.